Minh họa: Đêm Loạn Tam Vương (1028) — Tướng quân Lê Phụng Hiểu vung đao trảm Dực Thánh Vương trước thềm điện Càn Nguyên, dẹp yên phản nghịch bảo vệ Thái tử Phật Mã lên ngôi Lý Thái Tông.
Sự việc náo loạn điện Càn Nguyên lắng xuống, trăm quan lục tục bãi triều trong nỗi bàng hoàng chưa từng có. Một viên thư lại cửu phẩm áo vải nghèo hèn, chỉ bằng ba luận điểm sắc bén đã bẻ gãy hoàn toàn một âm mưu giết người của cả một hệ thống quyền thần, danh tiếng của Lê Minh chỉ sau một buổi sáng đã vang dội khắp hang cùng ngõ hẻm đất kinh kỳ.
Sau giờ Ngọ, Lê Minh được viên nội giám dẫn vào một thư phòng nhỏ phía sau điện Thiên An — nơi hoàng đế Lý Thái Tông thường dùng để đọc mật tấu và tĩnh tâm.
Trong phòng chỉ có một chiếc sập gụ, một giá sách chất đầy thẻ tre kinh Phật và binh pháp, cùng một lò than hoa đang cháy âm ỉ tỏa ra hương quế dịu nhẹ.
Lý Thái Tông đã thay bộ long bào nặng nề bằng một chiếc áo lụa trắng giản dị, đang đứng chắp tay nhìn qua khung cửa sổ ngắm những đàn cá chép bơi lội dưới hào nước cấm thành.
“Thần Lê Minh, bái kiến Bệ hạ.”
“Đến đây ngồi đi.” Thái Tông không quay đầu lại, chỉ tay về phía chiếc đôn gỗ đối diện sập gụ.
Đây là một ân sủng cực kỳ hiếm thấy. Trong triều đình phong kiến, ngoại trừ các bậc lão thần đầu bạc như Thái úy Lương Nhậm Văn, chưa từng có một viên quan nhỏ nào được phép ngồi ngang hàng đàm đạo cùng hoàng đế trong thư phòng riêng.
Lê Minh tạ ơn, nhưng chỉ dám ngồi nửa mông lên mép đôn gỗ, giữ đúng lễ tiết khiêm nhường của một bề tôi.
Lý Thái Tông xoay người lại, ánh mắt sắc như chim ưng nhìn thẳng vào gương mặt điềm tĩnh của người thanh niên trước mặt. Trên bàn, hoàng đế đẩy sang phía Lê Minh một thanh đoản kiếm vỏ bọc da cá đuối nạm bạc — thanh kiếm tùy thân mà Thái Tông đã mang bên mình từ những ngày còn là Đông cung Thái tử dẹp loạn biên cương.
“Hôm nay trước điện Càn Nguyên, ngươi nói rất hay.” Thái Tông chậm rãi nói, giọng điệu bằng phẳng nhưng chứa đầy sức nặng. “Ngươi dùng giấy mực, dùng chữ húy để vạch trần Đỗ Quý. Nhưng trẫm biết, và ngươi cũng biết, kẻ đứng sau chuyện này là ai.”
Lê Minh cúi đầu im lặng, không thừa nhận cũng không phủ nhận. Trong quyền mưu, im lặng đúng lúc chính là câu trả lời thông minh nhất.
“Trẫm cũng đã đọc kỹ bản tấu thuế muối của ngươi.” Đôi mắt Thái Tông lóe lên một tia sáng lạnh. “Một vạn hai ngàn hộc muối mỗi năm… Con số đó đủ để nuôi sống mười vạn quân trong một chiến dịch lớn. Đào Xử Trung là lão thần từ thời Tiên đế, dòng họ Đào ở đất Cổ Tân rễ sâu lá rậm. Trẫm vừa lên ngôi, bên ngoài các phiên vương tuy đã hàng nhưng lòng chưa phục, biên ải phía bắc người Tống lăm le, phía nam quân Chiêm rập rình. Trẫm chưa thể một đao chém chết Đào Xử Trung, ngươi có hiểu không?”
“Thần hiểu.” Lê Minh ngẩng đầu, giọng nói trầm tĩnh. “Trị quốc như nấu cá nhỏ, quá vội thì nát, quá chậm thì ươn. Nhổ một cái gai độc trong mắt Bệ hạ không khó, nhưng nhổ làm sao để không làm rách thịt chảy máu giang sơn mới là đạo của bậc minh quân.”
Lý Thái Tông nhìn chằm chằm vào Lê Minh, khóe môi khẽ giật giật. Vị hoàng đế trẻ tuổi này trong lòng dâng lên một nỗi kinh ngạc không thể diễn tả bằng lời. Mỗi lời nói, mỗi suy nghĩ của người thanh niên trước mặt dường như đều đi trước người khác ba bước, nhìn thấu toàn bộ bàn cờ chính trị của thiên hạ mà không hề bị che mắt bởi những mối thù hận cá nhân tầm thường.
“Kẻ như ngươi, nếu để cho kẻ khác dùng, trẫm sẽ phải mất ngủ.” Thái Tông gõ nhẹ ngón tay lên chuôi đoản kiếm, trầm giọng phán: “Truyền chỉ của trẫm: Thăng Lê Minh làm Trung thư xá nhân, hàm chính thất phẩm. Từ ngày mai, ngươi dọn khỏi kho tàng thư, vào túc trực bên cạnh trẫm, chuyên trách việc tiếp nhận mật tấu từ các đạo phủ và khởi thảo các sắc chỉ cơ mật.”
Trung thư xá nhân! Từ một viên cửu phẩm thư lại quét tước giấy mục, chỉ trong vòng chưa đầy hai tháng đã nhảy vọt lên hàng thất phẩm xá nhân túc trực bên cạnh long nhan! Đây là vị trí nắm giữ toàn bộ bí mật của triều đình, là chiếc cầu nối trực tiếp giữa hoàng đế và lục bộ!
Lý Thái Tông cầm thanh đoản kiếm nạm bạc lên, đặt thẳng vào tay Lê Minh:
“Trẫm trao cho ngươi thanh kiếm này, cũng trao cho ngươi vị trí này. Trẫm muốn ngươi làm con mắt của trẫm nhìn vào những góc tối mà ngai vàng không soi tới được, làm ngòi bút của trẫm để xé toạc những mạng lưới dối trá. Ngươi… có dám nhận không?”
Lê Minh hai tay đón lấy thanh kiếm, cảm nhận được cái lạnh buốt của vỏ bạc và sức nặng ngàn cân của quyền lực đế vương. Hắn quỳ sụp xuống, dập đầu chạm trán xuống mặt sàn gỗ:
“Thần Lê Minh, nguyện vì Bệ hạ xẻ núi ngăn sông, muôn chết không từ!”